Lezing 12/10/22: Een slecht gevoel bij weldoeners? De rol van humanitair werk in de 21e eeuw. – Dr. Dirk Lafaut

In zijn lezing staat dr. Lafaut stil bij de hedendaagse betekenis van medisch humanitarisme. Hij gaat dieper in op de soms complexe relatie tussen medisch humanitair werk en mensenrechten. Hij bespreekt daarbij bevindingen uit empirisch onderzoek over medisch-humanitair werk en verbindt deze aan een aantal kritieken op humanitair werk vanuit de bio-politieke filosofie.

Dirk Lafaut (°1979) is huisarts en filosoof. Hij is momenteel als postdoctoraal onderzoeker verbonden aan RHEA, het Expertisecentrum gender, diversiteit en intersectionaliteit van de VUB. Daarnaast is hij leerstoelhouder Hedendaags Humanisme aan de VUB. Zijn onderzoek focust op migratie, medisch-humanitair werk en zorgethiek. Voordien werkte hij als humanitair arts en als huisarts in een wijkgezondheidscentrum in Gent. In juni 2022 won Dirk Lafaut de Prijs Lucien De Coninck.

Datum:

12 October 2022.

Verloop:

Welkom vanaf 19:30.

Aanvang lezing: 20:00

Einde: omstreeks 21:30

Het FLDC zorgt voor een hapje en een drankje achteraf.

Plaats:

VC Geuzenhuis (Zuilenzaal)

Kantienberg 9

9000 Gent

Inkom:

5€ voor niet-leden.

Gratis voor leden FLDC en studenten.

Inschrijving: Registratie kan met een mailtje naar fondsluciendeconinck@gmail.com

Uitreiking Prijs Lucien De Coninck 2022

Het bestuur van het Fonds Lucien De Coninck nodigt u van harte uit op de uitreiking van de Prijs Lucien De Coninck 2022 aan dr. Dirk Lafaut. Met deze prijs wil het Fonds zijn waardering uiten voor het wetenschappelijk onderzoek van de laureaat en zijn maatschappelijk engagement op het domein van de gezondheidszorg. Dirk Lafaut werkt meer bepaald rond de toegankelijkheid van de zorg voor mensen zonder verblijfsvergunning en de complexe ethische dilemma’s die deze problematiek met zich meebrengt voor gezondheidswerkers.

De uitreiking vindt plaats op zondag 19 juni in het VC Geuzenhuis, Kantienberg 9 te Gent.

Het programma is als volgt:

10:00 Onthaal

10:30 Inleiding door onze voorzitter, Stefaan Blancke

10:35 Muzikaal intermezzo door het Duo Nome d’arte.

10:45 Laudatio door prof. dr. Gily Coene

11:00 Dankwoord van dr. Dirk Lafaut

11:10 Overhandiging van de Prijs, met toelichting door de kunstenaar Paul Van Gysegem

11:20 Muzikaal intermezzo door het Duo Nome d’arte.

11:35 Receptie

Als u erbij wenst te zijn ontvangen we graag vooraf een bericht via fondsluciendeconinck@gmail.com. Hopelijk tot dan!

Hartelijke groet,

Het Bestuur

Dr. Dirk Lafaut ontvangt de  Prijs Lucien De Coninck 2022

Het Fonds Lucien De Coninck vzw wil beloftevolle onderzoekers in de mens- en levenswetenschappen ondersteunen die kwaliteitsvol onderzoek combineren met een vrijzinnig humanistisch engagement. Daartoe reikt ze haar tweejaarlijkse prijs uit. Dit jaar gaat de Prijs Lucien De Coninck (menswetenschappen) naar dr. Dirk Lafaut.

De uitreiking van de prijs vindt plaats op zondag 19 juni om 10u in het VC Geuzenhuis Gent.

Hoe krijgt menselijkheid vandaag vorm in de medische zorg? Deze vraag is de leidraad voor het wetenschappelijk onderzoek en maatschappelijk engagement van Dirk Lafaut.

De laureaat onderzoekt de toegankelijkheid van de gezondheidszorg voor mensen zonder verblijfsvergunning en de complexe ethische dilemma’s die gezondheidswerkers daarbij dienen op te lossen.

De laureaat gebruikt daarbij een empirisch-ethische benadering om de brug te slaan tussen de wereld van cijfers, statistiek en objectiviteit en de wereld van waarden, normen en subjectiviteit. Deze benadering sluit mooi aan bij de filosofie van Lucien De Coninck, die stelt dat wetenschappelijk onderzoek ons helpt na te denken over complexe ethische problemen.

Ook het maatschappelijk en professioneel engagement van de laureaat leunt volgens de jury dicht aan bij dat van Lucien De Coninck.

Dirk Lafaut begon zijn carrière als humanitair arts en huisarts, maar stelde vast dat zijn doktersopleiding hem onvoldoende gewapend had om belangrijke ethische keuzes te maken. Wat doe je als een patiënt nood heeft aan een snelle medische interventie, maar die zorg niet beschikbaar is omdat je omwille van de verblijfsstatus van de patiënt eerst een complexe, tijdrovende procedure moet volgen?

Op zoek naar antwoorden op deze belangrijke vragen volgde hij de opleiding Wijsbegeerte en moraalwetenschappen aan de Vrije Universiteit Brussel (VUB). In 2014 behaalde hij er zijn master-diploma, gevolgd, in 2021, door een doctoraat op basis van het proefschrift: “The ethics of bordering healthcare: A study on healthcare access of undocumented migrants in Brussels (Belgium)”.

Vandaag combineert Dirk postdoctoraal onderzoek aan de VUB met klinisch werk als arts. Hij doceert ook het vak bio-ethiek aan de VUB als leerstoelhouder Hedendaags Humanisme. Daarnaast brengt hij de betekenis van het hedendaagse humanisme in de biomedische ethiek onder de aandacht bij zowel zorgverleners als een breder publiek.

Darwinlezing 12-02-2022 ism Geuzenhuis: De kunst van het misleiden: over orchideeën en fake news – Johan Braeckman

Op 12 februari vieren we overal ter wereld Darwindag: de geboortedag van Charles Darwin. Het Geuzenhuis en Fonds Lucien De Coninck vieren die dag de grondlegger van de evolutietheorie met een Darwinlezing.

Dit jaar luisteren we naar filosoof Johan Braeckman. Een expert als het op de filosofische implicaties van de evolutietheorie aankomt.

Waarom vieren we Darwindag? 

Darwins werk en leven lieten een blijvende impact na op wetenschap, filosofie en de gehele mensheid. Zijn ontdekking van natuurlijke selectie als het mechanisme achter de geleidelijke evolutie van het leven, bevrijdde immers de wetenschappelijke vooruitgang van theologische barrières. Zo maakte hij het mogelijk onze plaats als mens in het universum beter te begrijpen.

Zonder deze grote ontdekking, waren de grote doorbraken op vlak van gezondheid en menselijk welzijn van de laatste tweehonderd jaar onmogelijk geweest.

Darwins invloed op biologie, kosmologie en de wetenschappelijke methode kunnen met andere woorden moeilijk overschat worden. Toch is het vooral zijn verlangen naar waarheid, zijn niet-aflatende nieuwsgierigheid en zijn intellectuele moed die ons keer op keer inspireren.

Darwinlezing 2022: Johan Braeckman

De kunst van het misleiden: over orchideeën en fake news

Darwins meesterwerk On the Origin of Species doet bij velen een belletje rinkelen. Maar Charles Darwins oeuvre is natuurlijk groter en omvat ook tal van minder bekende werken. In één daarvan beschrijft Darwin de unieke manier waarop insecten orchideeën bevruchten. Of beter: hoe de bloemen van orchideeën insecten nabootsen, mimicry genaamd, zo de insecten misleiden en ervoor zorgen dat de planten zich kunnen voortplanten.

Johan Braeckman zal tijdens de lezing de manier waarop orchideeën insecten begoochelen, vergelijken met de technieken die con men en andere bedriegers gebruiken om mensen te misleiden. Orchideeën doen aan fake advertising, wat ook typerend is voor kunstvervalsers, phishing criminelen, kwakzalvers, enzovoort.

Anders dan insecten, kunnen mensen het bedrog wel doorprikken.

Maar hoe? Ontdek hoe we ons tegen deze informatiecharlatans kunnen bewapenen.

Johan Braeckman is een van de bekendste filosofen van Vlaanderen. Hij is professor bij de vakgroep Wijsbegeerte en Moraalwetenschap van de Universiteit Gent. Daarnaast schrijft hij en geeft hij regelmatig lezingen over onderwerpen als kritisch denken, de evolutietheorie, bio-ethiek, wetenschap en religie. Als geen ander verstaat Braeckman hoe het wetenschappelijk en filosofisch denken op een bevattelijke en onderhoudende manier onder de aandacht te brengen.

Praktisch 

Zaterdag 12 februari 2022, 20:00 via Zoom 

Gratis; maar vooraf inschrijven via http://www.geuzenhuis.be/inschrijving-voor-darwindag-2022-met-johan-braeckman

Eenmaal ingeschreven ontvang je in de week van 7 februari een link naar de Zoom-sessie.  

Vergeet niet even te kijken in je spammails wanneer je niets ontvangen hebt.

Lezing 16/03/21: De tweede Vervreemding – Dr. Michael Vlerick

Voor de tweede keer in onze geschiedenis heeft technologie onze manier van samenleven radicaal veranderd. Na de ‘eerste vervreemding’, die er kwam als gevolg van de exponentiële bevolkingsgroei na de landbouwrevolutie, voltrekt zich nu een ‘tweede vervreemding’: de groepen waarin we samenleven staan niet langer los van elkaar. Door de globalisering zijn ze steeds meer met elkaar versmolten. Om wereldproblemen zoals klimaatverandering of overbevolking aan te pakken, moeten we voor het eerst op wereldschaal samenwerken.

Gelukkig is de mens geprogrammeerd om samen te werken. Het zit in zijn natuur. Maar om wereldwijd samen te werken moet hij wel voorbijgaan aan zijn aangeboren ‘tribalisme’. De huidige politieke context waarin vrijbuitersgedrag hoogtij viert, toont dat dat niet eenvoudig is. Michael Vlerick argumenteert dat er wel degelijk een weg is, dat efficiënte en legitieme wereldwijde samenwerking geen naïeve droom is. Meer nog, de tijd is er rijp voor. De mens kan voor het eerst in de geschiedenis haar evolutie in eigen handen nemen. We moeten die kans grijpen en een nieuw globaal sociaal contract in het leven te roepen. Een wereldwijd samenwerkingsmodel waarin burgers het écht voor het zeggen hebben.

Michael Vlerick is wetenschapsfilosoof en doceert aan de universiteit van Tilburg. In het verleden onderzocht hij de grenzen en de status van menselijke kennis vanuit de vaststelling dat cognitieve vermogens het product zijn van evolutie door natuurlijke selectie. Momenteel denkt hij vooral na over hoe onze samenleving tot stand is gekomen (de culturele evolutie van sociale instellingen) en hoe we haar kunnen verbeteren. De tweede vervreemding is daarvan de vrucht.

Datum:

16 Maart 2021.

Aanvang lezing: 20:00

Plaats: Online

Inkom: Gratis.

Link deelname:

https://us02web.zoom.us/j/87346526729?pwd=WDFaaW0wSUtOOTVuOHh2eFJZU1RXdz09

Online Uitreiking van de Prijs Lucien De Coninck 2020 aan Ines Keygnaert.

Vorig jaar bekroonden we Ines Keygnaert met de 2-jaarlijkse Prijs Lucien De Coninck, voor haar verwezenlijkingen op het vlak van de organisatie van opvang voor slachtoffers van seksueel geweld. Voor meer details verwijzen we graag naar onze aankondiging op10/02/2020.

Jammer genoeg doorkruiste COVID19 toen onze plannen voor een feestelijke overhandiging van deze prijs.

Gezien het onzeker blijft of we binnenkort een live activiteit kunnen organiseren hebben we als Fonds Lucien De Coninck besloten om de uitreiking niet langer uit te stellen en ze online te organiseren.

We nodigen u dan ook graag uit om op zondag 7 februari samen met ons via deze weg de laureate te vieren en haar aansluitende lezing bij te wonen.

Het programma ziet er uit als volgt:

10u>10u30Uitreiking van de Prijs Lucien De Coninck
– Inleiding door onze voorzitter, Stefaan Blancke.
– Laudatio door prof. dr. Kristien Roelens.
– Dankwoord van prof. dr. Ines Keygnaert.
– Overhandiging van de Prijs, met toelichting door kunstenaar
Paul Van Gysegem.

10u45>12u: Lezing door de laureate
“Seksueel geweld en het niet-ideale slachtoffer: who cares?”

Zowel de uitreiking als de lezing kunt u online bijwonen . Graag reserveren door een e-mail te sturen naar fondsluciendeconinck@gmail.com of door registratie met onderstaand formulier.

U ontvangt dan vooraf een link naar de ZOOM-sessie.

Professor Ines Keygnaert wint de Prijs Lucien De Coninck 2020

kleine profielfoto 2 ines humo (wouter van vaerenbergh) mei 2019

De combinatie van haar hoogstaand onderzoek en de onmiskenbare maatschappelijke verwezenlijkingen maken van Ines Keygnaert de onbetwistbare laureaat van de prijs LDC 2020 (levenswetenschappen). De uitreiking vindt plaats in het VC Geuzenhuis te Gent, op zondagmorgen 10 Mei.

Het onderzoek van Ines Keygnaert spitst zich toe op het onderwerp “seksuele geweldpleging”, in het bijzonder bij vluchtelingen en migranten.

Het wetenschappelijk CV van Ines is indrukwekkend, maar het is voornamelijk door haar maatschappelijke bijdrage dat Ines veel indruk gemaakt heeft op de jury. Zij is er namelijk in geslaagd om de resultaten van haar onderzoek om te zetten in concreet beleid. Als resultaat van haar interviews met 1001 (!!!) slachtoffers, is zij erin geslaagd de louter biologisch-forensisch geïnspireerde aanpak (het lichaam van het slachtoffer is een “plaats delict”) om te vormen tot een holistische en uiterst patiëntgerichte aanpak met voldoende lange nazorg.

Haar model “Zorgcentra na Seksueel Geweld” werd in 2017 officieel geïmplementeerd en had eind november 2019 reeds aan 2000 slachtoffers de nodige zorg geboden. In maart 2019 heeft de federale regering dan ook beslist dat dit hét interdisciplinaire zorgmodel in België moesten worden.

 

Ines Keygnaert is professor seksuele en reproductieve gezondheid aan het International Centre for Reproductive Health aan de Universiteit Gent. Ze leidt er ook het “Gender & Violence” Team en coördineert de onderzoekslijn rond seksueel geweld en schending van seksuele en reproductieve gezondheidsrechten, alsook rond gender en seksuele gezondheidspromotie in moeilijk bereikbare, kwetsbare en/of minderheidsgroepen.

In opdracht van de Belgische regering ontwikkelde, implementeerde en evalueerde Ines de eerste drie Zorgcentra na Seksueel Geweld in België. Ze ontwikkelde verder een waaier aan (inter-)nationale klinische richtlijnen, preventie-instrumenten, procedures en opleidingen en treedt regelmatig op als expert voor verschillende VN-organen en regeringen.

Lezing 10/03/20: De Tweede Vervreemding

 

3D De tweede vervreemding

Voor de tweede keer in onze geschiedenis heeft technologie onze manier van samenleven radicaal veranderd. Na de ‘eerste vervreemding’, die er kwam als gevolg van de exponentiële bevolkingsgroei na de landbouwrevolutie, voltrekt zich nu een ‘tweede vervreemding’: de groepen waarin we samenleven staan niet langer los van elkaar. Door de globalisering zijn ze steeds meer met elkaar versmolten. Om wereldproblemen zoals klimaatverandering of overbevolking aan te pakken, moeten we voor het eerst op wereldschaal samenwerken.

Gelukkig is de mens geprogrammeerd om samen te werken. Het zit in zijn natuur. Maar om wereldwijd samen te werken moet hij wel voorbijgaan aan zijn aangeboren ‘tribalisme’. De huidige politieke context waarin vrijbuitersgedrag hoogtij viert, toont dat dat niet eenvoudig is. Michael Vlerick argumenteert dat er wel degelijk een weg is, dat efficiënte en legitieme wereldwijde samenwerking geen naïeve droom is. Meer nog, de tijd is er rijp voor. De mens kan voor het eerst in de geschiedenis haar evolutie in eigen handen nemen. We moeten die kans grijpen en een nieuw globaal sociaal contract in het leven te roepen. Een wereldwijd samenwerkingsmodel waarin burgers het écht voor het zeggen hebben.

 

Michael Vlerick is wetenschapsfilosoof en doceert aan de universiteit van Tilburg. In het verleden onderzocht hij de grenzen en de status van menselijke kennis vanuit de vaststelling dat cognitieve vermogens het product zijn van evolutie door natuurlijke selectie. Momenteel denkt hij vooral na over hoe onze samenleving tot stand is gekomen (de culturele evolutie van sociale instellingen) en hoe we haar kunnen verbeteren. De tweede vervreemding is daarvan de vrucht.

 

Datum:

10 Maart 2020.

 

Verloop:

Welkom vanaf 19:30.

Aanvang lezing: 20:00

 

Tijdens de lezing zal het boek “De Tweede Vervreemding” te koop aangeboden worden. Hou er rekening mee dat betaling enkel cash kan gebeuren.

 

Het FLDC zorgt voor een hapje en een drankje achteraf.

 

Plaats:

Geuzenhuis (Zuilenzaal)

Kantienberg 9

9000 Gent

 

Inkom:

5€ voor niet-leden.

Gratis voor leden FLDC en studenten.

 

Inschrijving:

Inschrijven kan met een mailtje vooraf naar fondsluciendeconinck@gmail.com

of via volgend formulier:

 

Lezing 31/01/20: Ethische Keuzes voor de Toekomst

Lezing 31-01-2020_Cliquet

In hun recent boek ‘Ethische keuzes voor de toekomst’ vertrekken Robert Cliquet en Dragana Avramov van de constatering dat de eeuwwisseling wordt gekenmerkt door morele onzekerheid en verdeeldheid over de toekomst van de menselijke soort en haar thuisbasis, onze planeet Aarde. De traditionele religieuze overtuigingen bieden geen toekomstgericht houvast in de snel veranderende, globaliserende wereld en de meeste wereldlijke zienswijzen bekommeren zich slechts op een versnipperde en controversiële wijze om de huidige mensheid en haar toekomst.

Cliquet en Avramov pogen het idee te her-bezielen dat de evolutiewetenschap een rationeel kader kan scheppen voor het ontwerpen van de belangrijkste richtlijnen van een wereldwijde en alomvattende moraliteit voor de toekomstige biologische evolutie, culturele verandering en de ecologische duurzaamheid van onze planetaire omgeving.

Vanuit dat evolutionair perspectief bespreken de auteurs de morele keuzes die voortvloeien uit de confrontatie van het moderniseringsproces met de menselijke aandriften en verzuchtingen die betrekking hebben op de diverse bronnen van biologische variabiliteit van de mensheid.

In de lezing zal vooral worden ingegaan op de concrete invulling en impact van een evolutionaire benadering van hedendaagse en toekomstige uitdagingen.

 

Robert Cliquet is emeritus hoogleraar in de antropologie en sociale biologie van de Universiteit Gent en ere-algemeen directeur van het Centrum voor Bevolkings- en Gezinsstudies (CBGS), voormalige Vlaamse Wetenschappelijke Instelling. Hij vertegenwoordigde België jarenlang in de European Population Committee van de Raad van Europa en in de Commission on Population and Development van de Verenigde Naties. Hij verrichte onderzoek en publiceerde over verscheidene sociaal-biologische vraagstukken in de moderne cultuur, en inzonderheid over reproductief gedrag, en regionaal en wereldbevolkingsbeleid.

http://www.robertcliquet.com

robert.cliquet@gmail.com

Dragana Avramov is zaakvoerder van Population and Social Policy Consultants (PSPC), Brussel, en voormalig directeur van het Demographic Research Centre, Institute of Social Science, Universiteit van Belgrado. Ze is sinds vele jaren evaluator en ethisch expert voor onderzoeksprojecten gefinancierd door de Europese Unie. Ze verrichte onderzoek en publiceerde over bevolkings- en gezinsbeleid en over de relaties tussen bevolkingsontwikkeling en sociaal beleid.

http://www.avramov.org

avramov@avramov.org

 

Datum:

31 Januari 2020.

Verloop:

Welkom vanaf 19:30.

Aanvang lezing: 20:00

Einde: omstreeks 21:30

Na de lezing wordt het boek “Ethische keuzes voor de toekomst” te koop aan geboden aan 25€. Hou er rekening mee dat betaling enkel cash kan gebeuren.

Het FLDC zorgt voor een hapje en een drankje achteraf.

Plaats:

Geuzenhuis (Zuilenzaal)

Kantienberg 9

9000 Gent

Inkom:

5€ voor niet-leden.

Gratis voor leden FLDC en studenten.

Inschrijving:

Graag een mailtje vooraf naar fondsluciendeconinck@gmail.com